Göbek Fıtığı Nedir ?

En basit tabiriyle bu rahatsızlık, yağ veya bağırsak dokularının göbek deliğinden yakın bir bölgeden geçmesi ve dış kısma doğru bir çıkıntı oluşması durumudur. Bu rahatsızlıkta yağ ve bağırsak dokuları, bebeğin anne karnındaki döneminde anne ve bebeği birbirine bağlayan göbek kordonunun, karındaki boşluk içerisinde bulunan küçük açıklıktan geçtiği yere doğru uzar. Peki, göbek fıtığına hangi bölüm bakar? Bu rahatsızlığa sahip olan veya şüphelenen kişilerin sıkça sorduğu bu sorunun cevabını genel cerrahi bölümü olarak verebiliriz. 

Bebeklerde göbek fıtığı, oldukça yaygındır ve zararlı değildir. Yenidoğan göbek fıtığı, çoğunlukla bebeğin iki yaşına kadar herhangi bir cerrahi müdahale ve tedavi gerektirmeksizin kendiliğinden kapanır. Bazen bu kapanma sürecinin bebeğin beşinci yaşına kadar da devam ettiği görülebilir, ancak dördüncü yaştan itibaren hâlâ kapanmamışsa bu rahatsızlık cerrahi müdahale gerekir. Yetişkinlerde de görülen bu sağlık sorunundan şüphelenildiğinde doktora başvurulmalı ve gerektiğinde cerrahi müdahale uygulanmalıdır.

Göbek Fıtığı Belirtileri

Bu rahatsızlığın belirtilerine geçmeden önce “Göbek fıtığı neden olur?” sorusunun yanıtını vermek daha doğru olacaktır. Aşırı ıkınma, yüksek kilo, dikkatsiz davranma, aşırı basınç, bele yüklenme ve ağır yükleri kaldırma gibi sebeplerle oluşabilen bu rahatsızlık, hayat kalitesini ciddi oranda etkiler.

Peki, göbek fıtığı teşhisi nasıl konulur? Bu soruya verilebilecek cevaplar yaşa göre ve kişiden kişiye değişir. Hastalığın belirtileri bebeklerde ve yetişkinlerde birbirinden farklıdır. Bebeklerde bu rahatsızlığın en önemli belirtisi, bebek ağladığı sırada göbek deliğinin dışarı doğru çıkması olarak ifade edilebilir. Yetişkinlerde ise göbek açıklığından kaynaklanan ağrıyla birlikte yürüme ve günlük hareketleri yapmakta zorlanma gibi belirtiler görülür. Göbek deliğinin bulunduğu bölgede dışarıdan kolaylıkla fark edilebilen büyüklükte, ağrılı bir şişkinlik görülür. Göbek fıtığının zararlarının veya belirtilerinin bazı durumlarda fark edilmemesi de söz konusu olabilir. Bu gibi durumlarda hastalar ağrı yaşamaz ve gözle görülür şekilde bir şişkinlik durumu oluşmaz.

Hastaların bu süreçte merak ettiklerinden biri de “Göbek fıtığı sancı yapar mı?” sorusunun cevabıdır. Eğer fıtık, göbek boşluğunun içinde kendine yer bulabilecek kadar küçük boyutta ise bağırsaklar bu alana girip boğularak ciddi şekilde ağrılar ortaya çıkarabilir. Fıtık boğulması, kişileri ölüm riski ile de karşı karşıya bırakabilecek ciddi bir sorundur. Fıtıklar boyut olarak ne kadar büyükse, kişinin fıtık boğulması riski de o kadar artar. Ayrıca diğer fıtık çeşitleri ile karşılaştırıldığında bu tip fıtıklarda boğulma riskinin diğerlerine oranla çok daha fazla olduğu doğrulanmıştır. Bu sebeple yetişkinlerde görülen fıtıklar, çok küçük dahi olsa bir an önce tedavi edilmelidir. Ayrıca kişiler, “Göbek fıtığı ameliyatı olmazsam ne olur?” sorusunun cevabını da sıklıkla merak eder. Bu sorunun cevabı kişiden kişiye değişkenlik gösterse de hayat kalitesinin olumsuz şekilde etkileneceğini söylemek mümkündür. Göbek fıtığı tanısı genellikle muayene ile koyulabilir. İhtiyaç duyulduğunda ultrason yapılarak tanı kesinleştirilebilir.

 

Göbek Fıtığı Ameliyatı

Göbek fıtığı tedavisi kapsamında, genellikle yama yöntemi kullanılır. Bu yöntemle hastanın çok kısa bir süre içerisinde ayağa kalkması ve eski sağlığına kavuşması hedeflenir. Yama yöntemi ile ameliyat edilen hastalarda genellikle sancısız ve kısa süreli bir iyileşme görülür. Küçük olan fıtıklar için yama tedavisi uygulanmayabilir çünkü yama yöntemi ile ameliyat gerçekleştirebilmeniz için fıtığın büyük olması gerekir. En basit hâliyle, arama motorlarından “göbek fıtığı resmi” olarak arama yaptığınızda bile büyük ve küçük fıtıkların farkını görebilirsiniz.  

Yama yöntemi ile yapılan fıtık ameliyatında fıtığın tekrarlaması pek mümkün değildir ve bu yöntem, rahatsızlığın tekrarlanmamasında büyük oranda koruma sağlar. Ameliyattan sonraki süreçte ise hasta ağır yükler kaldırmamalı ve 2 gün boyunca bol su içmelidir. Peki, açık göbek fıtığı ameliyatı ne kadar sürer? Yaşlılarda veya başka bir hastalığı daha olan kişilerde daha uzun sürebilen bu ameliyatlar, normal yetişkinlerde genellikle 2-3 saatte tamamlanır. Normal ameliyat kaç saat sürer? Sorusuna ise 30 ile 60 dakika arası cevabını vermek mümkündür.

Göbek Fıtığı Ameliyatı Sonrası

Eğer fıtık ameliyatı onarımı göbekte açık yöntemle yapıldıysa, ameliyattan yaklaşık 6-8 saat sonra hastaneden çıkış yapabilirsiniz. Laparoskopik şekilde yapılan ameliyatlarda ise bir gece süre boyunca hastanede kalır ve ertesi günün sabahı çıkış yaparsınız. Göbek fıtığı ameliyatı sonrası karında şişlik görülmesi normaldir. Bu şişlikle birlikte ağrınız az olursa ağrı kesici haplar ile bu sorun kolaylıkla kontrol altına alınabilir. Ayrıca ameliyattan sonra hemen günlük aktivitelerinize geri dönmemeli, eski hareketli yaşamınıza geri dönmek için en az 3 hafta kadar beklemelisiniz. 

Göbek fıtığı ameliyatı sonrası korse kullanımı, ameliyat olan kişinin iyileşme süresinin daha da kısalmasını sağlar. Bu rahatsızlıkta kullanılan özel korseler, hastalarda fıtığın tekrarlama gibi risklerinin de azalmasına yardımcı olur.

Ameliyat sonrası dikkat edilmesi gereken noktaları şu şekilde belirtmek mümkündür:

  • Normal şekilde beslenme düzeni uygulayabilirsiniz.
  • Doktorunuzun önerdiği miktarda ağrı kesicilerinizi almaya devam edebilirsiniz.
  • Günlük aktivitelerinizi aynı şekilde devam ettirebilirsiniz. (Doktorun önerdiği koşullarda.)
  • Duş alabilirsiniz.
  • Eğer ameliyat olduysanız ameliyattan sonraki ilk 24 saat için yanınızda bir yakınınızın size eşlik ediyor olmasına özen göstermelisiniz.
  • İlk 48 saat su içme konusunda ekstra hassas olmalısınız.
  • Her cerrahi müdahalede olduğu gibi yaranızda sertlikler, ağrılar ve hassasiyetlikler meydana gelebilir, bu durum endişe yaratmamalıdır.

Göbek Fıtığı Olanlar Nelere Dikkat Etmeli?

Bu rahatsızlığa sahip kişiler, günlük yaşam rutinlerinde ani hareketlerden ve yük taşımaktan uzak durmalıdır ve ayrıca kabızlığa yol açan yiyecekler, tüketilmemeye çalışılmalıdır. Ikınma, aşırı yüklenme, aşırı kilo gibi faktörlerin etkili rol oynadığı bu rahatsızlık, kontrollü davranmayı gerektirir. 

Bu rahatsızlığı yaşadığınız müddetçe; ağır eşyalar kaldırmamalı, belinize baskı uygulamamalı, fazla kilolarınızdan kurtulmalı ve ani hareketlerden uzak durmalısınız. Bu adımları uyguladığınız takdirde rahatsızlık, yaşam rutinleriniz büyük ölçüde etkilemeyecek ve günlük yaşantınızda hastalığın getirdiği ağrı vb. olumsuz durumları en aza indirmiş olacaksınız.

Göbek Fıtığına Ne İyi Gelir? 

Ağır kaldırmamak (fıtığa baskı olmaması gerekir), sıvı tüketimini artırmak (bağırsak hareketlerini düzenler) ve lifli gıdalar tüketmek, (kabızlığın önlenmesi ve karın iç basıncının azalması için) rahatsızlığın daha hafif geçirilmesine yardımcı olur. 

Göbek Fıtığı Ameliyatının Ölüm Riski Var Mıdır ?

Fıtık ameliyatı sonrası ölüm riski sıfıra yakındır. Riski artıran en önemli faktörler şunlardır: 

  • Gecikmiş teşhis, 
  • Kronik rahatsızlıklar, 
  • Yaşlılık, 
  • Boğulmuş fıtık olarak ifade edilebilir.

Göbek Fıtığı Patlarsa Ne Olur?

Fıtığın boğulmasıyla, patlama meydana gelebilir. Bu durum, bağırsak parçasındaki kan akışının bozulmasına neden olur. Bağırsağın kan akışında bozulma olan kısmı böylelikle ölmeye başlar ve şiddetli enfeksiyonlar baş gösterir. Tüm bunların sonucunda bağırsak dokusu kaybı yaşanabilir ve enfeksiyon vücuda yayılırsa ölümle dâhi sonuçlanabilir.

Göbek Fıtığı Ameliyatı Sonrası Cinsellik 

Fıtık ameliyatı sonrasında cinsel aktiviteye dönüş zamanı için net süreyi ancak alanında uzman doktorlar verebilir.  Ancak bu sürenin, normal koşullar altında geçen ve kolay iyileşme gösteren hastalarda çoğunlukla 3-5 gün arasında olduğunu ifade etmek mümkündür. 

Hamilelikte Göbek Fıtığı

Rahatsızlığa sahip kadınlarda veya ameliyat sonrasında hamile kalınması için fıtığın iyileşmesinin beklenmesi önerilir. Eğer bu mümkün değilse rahatsızlığın tedavisi için uygulanan bu ameliyatın kapalı olması hasta için daha uygundur.

Göbek Fıtığı Egzersizleri

Göbek fıtığının iyileşmesinde karın kaslarının güçlenmesi önemli yer tutar. Bu nedenle yürüyüş gibi egzersizler yapmak, hastalığın tedavisinde etkin rol oynar. Günde 45 dk boyunca hafif tempoda yürüyerek gerçekleştireceğiniz egzersizler hem kaslarınızı güçlendirir hem de sağlığınıza tekrar kavuşmanızda yardımcı olur. ,

Suda gerçekleştirilen egzersizler de bu süreçte oldukça etkilidir. Havuzda yürümek, havuz içinde eğilme ve kalkma hareketleri yapmak kaslarınızı oldukça güçlendirir.

Göbek Fıtığı Kilo Yapar mı?

Bu sorunun cevabı fıtığın boyutuna ve hastanın diğer rahatsızlarının durumuna göre değişiklik gösterir. Ancak fazla kilonun göbek fıtığına sebep olduğu söylenebilir. Bu nedenle ideal kilonuzu koruyarak, bu hastalığa yakalanma riskinizi düşürebilirsiniz.

Göbek Fıtığı Nasıl Geçer?

Bu rahatsızlığın çeşitli fizik tedavi yöntemleri ve egzersizlerle büyümesini önlemek mümkündür ancak bu hastalığın tek ve kesin çözüm sunan tedavisi ameliyattır. Ameliyat olunmaz ise fıtık büyüyerek ciddi problemlere yol açabilir.

Göbek Fıtığı Ameliyatı Olanlarda Tekrarlama Riski Var mı?

Bu rahatsızlığın tekrar etme riski bulunur ve bu olasılığın gerçekleşme ihtimali değişkendir. Ancak ameliyattan sonraki 10 yıl boyunca fıtığın tekrar etme riski %1 ya da %3 gibi düşük oranlardadır. Genellikle gerilimsiz onarımlarda bu oran düşük, anatomik onarımlarda ise daha yüksektir. 

Rahatsızlığın tekrarlaması; çoğu zaman aşırı gergin onarım, onarımın yeterli olarak kas dokusu içermemesi, gözden kaçan fıtık, yetersiz yama boyutu ve yerleştirilen yamanın uygunsuz olması gibi bazı teknik faktörlere de bağlıdır. Hastalıklar ve tedavi yöntemleri hakkında diğer merak ettikleriniz için buraya tıklayabilirsiniz!

Op. Dr. Mücteba Gündüz
Çalışma Saatlerimiz

Hafta İçi: 09:00 - 18:00
Hafta Sonu: 11:00 - 17:00